Barist er um fiskveiðiauðlindir í Norður-Atlantshafinu. Skortur á samstarfi milli ESB og Norðmanna annars vegar og Íslendinga og Færeyinga hins vegar gæti leitt til ofveiði og skaðað makrílstofninn.

Deilan snýst um makrílkvóta í Norður-Atlantshafi. Alþjóða hafrannsóknarráðið (ICES) leggur til að makrílkvóti á þessu svæði verði 646.000 tonn á þessu ári.

ESB og Norðmenn sömdu um að veiða 580.000 tonn. Íslendingar  tilkynntu þá að þeir mundu veiða  147.000 tonn. Færeyingar hafa ekki gefið upp kvóta fyrir árið 2011 en kvóti þeirra á síðasta ári var 85.000 tonn.

Deilan snýst um háar upphæðir: Heildarverðmæti árlegs makrílsafla nemur 10 milljörðum danskra króna árlega, eða sem svarar til 210 milljörðum íslenskra króna.

„Við verður að tryggja náttúruauðlindir okkar til framtíðar og tryggja að alþjóðlegum samningum sé fylgt. Þess vegna viljum við sem norrænir stjórnmálamenn hvetja alla aðila sem koma að makríldeilunni til að setjast að samningaborðinu eins fljótt og unnt er", segir Ann Kristine Johansson, formaður umhverfisnefndar Norðurlandaráðs.

Yfirlýsing nefndarinnar verður send ríkisstjórnum norrænu ríkjanna, Evrópuþinginu, framkvæmdastjórn ESB og fleirum.

Loftslagsbreytingar hafa valdið því að makrílstofninn við Ísland og Færeyjar hefur stækkað töluvert.

Á ráðstefnu um fiskveiðar í Norður-Atlantshafi sem Norræna ráðherranefndin hélt í september 2010 kom meðal annars fram tillaga um að endurskoða samninga um fiskveiðar.

Öll ríki sem hlut eiga að máli hafa undirritað fiskveiðasamning Sameinuðu þjóðana, sem skuldbindur þau til að vinna saman að því tryggja sjálfbærar fiskveiðar.

Umhverfis- og auðlindanefnd Norðurlandaráðs hvetur nú aðila sem hlut eiga að máli til að virða samkomulagið og hefja samningaviðræður um framtíð fiskveiða í Norður-Atlantshafi.

Yfirlýsing frá umhverfisnefnd Norðurlandaráðs frá fundi hennar um makrílveiðar í Norður-Atlantshafi 26. janúar 2011 :

Umhverfis- og auðlindanefnd Norðurlandaráð hvetur aðila sem koma að makríldeilunni til að setjast sem fyrst að samningaborði með það að markmiði að komast að samkomulagi um nýtingu makrílstofnsins á sjálfbæran hátt.

Reynslan í gegnum söguna sýnir að ágreiningur um nýtingu náttúruauðlinda og ósjálfbær nýting þeirra skaðar alla hlutaðeigandiog spillir að auki framtíðarfiskveiðum, ekki síst einstæðum tegundum.

Í ljósi sögulegra heimilda um veiðar úr stofninum, útbreiðslu hans á ákveðnu tímabili, nýjum göngumynstrum og þýðingu veiðanna fyrir strandríkin ætti að vera mögulegt að ná samkomulagi um veiðiheimildir sem tryggja framtíð makrílstofnsins og útgerðarinnar.

Nefndin hvetur ríkisstjórnir norrænu ríkjanna og Norrænu ráðherranefndina til að vinna að því að efla rannsóknir á útbreiðslu makrílstofnsins og þar með skapa aðstæður til að samningar náist um um skiptingu veiðikvóta milli ríkanna.

.

Tryggvi Felixson
Sími +45 3396 0453
Tölvupóstur tfe@norden.org

Michael Funch
Sími +45 33960332
Tölvupóstur mifu@norden.org