Document Actions

Greinar

Hugsa um heimatorfuna, framkvæma á heimsvísu
Ólafur Stephensen
21/02 2007
Er Ísland fyrirmyndarríki, sem með sinni hreinu orku getur stuðlað að því að draga úr útblæstri gróðurhúsalofttegunda á heimsvísu? Eða eru Íslendingar í hópi verstu skúrkanna, sem brenna mestu jarðefnaeldsneyti og menga mest? Hvort tveggja getur verið rétt og það gerir umræðuna bæði þversagnakennda og áhugaverða.
Loftlagsvandinn sameinar Svía
Margit Silberstein
21/02 2007
Enginn ræddi um loftslagsbreytingar og umhverfismál í kosningabaráttunni í Svíþjóð í fyrra. En nokkrum vikum eftir kosningar var ekki um annað rætt. Og nýir valdhafar kepptust allt í einu um að vera mestu umhverfisverndarsinnarnir. Loftlagsbreytingar eru enn heitasta umfjöllunarefnið í dagblaðaleiðurum og pólitískri umræðu.
Natur og kulturmiljøer på Grønland, Island og Svalbard
En dyb afhængighed af naturen har altid været det grundlæggende vilkår for tilværelsen på Grønland, Island og Svalbard, og derfor er samspillet mellem menneske og miljø den linse, som gør det muligt at forstå, hvordan menneskene gennem tiderne har klaret sig i den utroligt smukke, men barske arktiske natur. Netop den erkendelse er udgangspunktet for den nordiske handlingsplan for beskyttelse af natur- og kulturmiljøer i Arktis fra 1999. Planen inddrog for første gang på internationalt plan kulturmiljøer i et multilateralt miljøsamarbejde i Arktis. Behovet for at beskytte den sårbare arktiske natur og de unikke fortidsminder stiger år for år på grund af øget færdsel, voksende turisme og mange forskningsprojekter i fjerne og svært tilgængelige områder.
Sjálfstætt fólk, lítil sveitarfélög
Ólafur Stephensen
25/01 2007
Ríkisstjórn Íslands gerir nú enn eina ofurvarfærna tilraun til að fá pínulítil sveitarfélög með innan við þúsund íbúa til að sameinast öðrum, þannig að hægt verði að færa valdið nær fólkinu og auka þjónustu sveitarfélaganna. Sagan sýnir að ekki er sennilegt að íbúunum finnist það góð hugmynd.
Haparanda Torneå – undraverð þróun fyrir norðan.
Markku Heikkilä
25/01 2007
Það þarf ekki að koma neinum á óvart að mestu framfarirnar í Finnlandi eigi sér stað á hinu ört vaxandi svæði í kring um Helsinki. En það kemur hins vegar á óvart að tvö framfarasvæði á alþjóða vísu skuli vera í norðlægum hlutum landsins. Annað þeirra er tækniundrið Oulu . Hina framfarasöguna er einmitt verið að skrifa um þessar mundir á landamærum Finnlands og Svíþjóðar og hún fjallar um einn ótrúlegasta árangur sem orðið hefur af norrænu samstarfi.
Ótti stjórnmálamanna við þjóðina
Aslak Bonde
25/01 2007
Þrátt fyrir að einungis búi 209 manns í minnsta sveitarfélagi Noregs þá er ætlast til þess að það sjái alfarið um leikskóla, skóla og þjónustu við aldraða. Flestir landsmálapólitíkusar og næstum allir háttsettir embættismenn hjá ríkinu telja óskynsamlegt að svo smá sveitarfélög beri svo mikla ábyrgð. En það skiptir varla máli meðan íbúarnir eru ánægðir! Sérhverja breytingu á landamerkjum í sveitarfélaga- og landshlutakerfinu verða stjórnmálamenn á landsvísu að þrýsta í gegn og þeir hafa ekki mikinn áhuga á því.
Nýtt Danmerkurkort verður til
Thomas Larsen
25/01 2007
Þegar Danir vöknuðu á nýársmorgun birtist þeim nýtt Danmerkurkort. Búið var að fækka sveitarfélögunum 270 niður í 98 stór sveitarfélög og á herðar þeirra er lögð sú ábyrgð að leysa úr flestum velferðarmálum og jafnframt eiga þau að veita borgurunum aðgang að hinu opinbera. Fimm landhlutar eiga framvegis – samkvæmt því sem ríkisstjórnin sér fyrir sér – að tryggja heilbrigðiskerfi á heimsmælikvarða.
Hveitibrauðsdagarnir liðnir hjá nýrri ríkisstjórn í Svíþjóð
Margit Silberstein
25/01 2007
Ríkisstjórn hægriflokkanna í Svíþjóð hefur nú verið 100 daga við völd. Hún fékk rífandi byr í byrjun, en ekki úr þeirri átt sem nýir valdhafar höfðu gert sér vonir um. Hvert hneykslismálið af öðru hefur dunið yfir, uppljóstranir um verðbréfabrask, ráðherrar hafa sagt af sér og efnt hefur verið til fjölmennra mótmæla gegn stefnu stjórnarinnar að lækka atvinnuleysisbætur og hækka greiðslur í atvinnuleysistryggingasjóði.
Sigurinn í dægurlagakeppninni var kraftaverki líkastur
Markku Heikkilä
29/11 2006
Það má með sanni segja að sigur Finnlands í söngvakeppni Evrópskra sjónvarpsstöðva í vor hafi verið græðandi plástur á sárið. Áhrifin voru ennþá meiri vegna þess að sigurlagið sem var flutt af skrímslabandinu Lordi smaug beint inn í hjörtu Finnanna og opnaði augu margra fyrir því að stundum felst áhrifamáttur menningarinnar einmitt í því sérlundaða og frumlega.
Puntmálaflokkurinn nú eitt aðalmálið
Aslak Bonde
29/11 2006
Í Noregi hefur rauð-græna ríkisstjórnin sett sér það takmark að menningin verði „mikilvægur málaflokkur sem leggja beri ríka áherslu á“. Samkvæmt ráðherra menningarmála er það ólíkt því sem verið hefur öll undanfarin ár þar sem menningin hefur verið meira til skrauts, málaflokkurinn sem fékk hratið þegar búið var útdeila öllum stóru fjárhæðunum. Eftir að hafa setið á valdastólum í eitt ár hefur ríkisstjórnin aukið fjárframlög til menningarmála en það er þó enn óljóst hver ætlunin er með aukinni áherslu á menningarmál. Enn hefur ekkert verið aðhafst annað en veita mörgum örlítið fjárframlag.
Ólga í sænsku menningarlífi eftir kosningar
Margit Silberstein
29/11 2006
Allt í einu komst menningin í kastljós stjórnmálaumræðunnar í Svíþjóð. Það sem helst varð þess valdandi var að Fredrik Reinfeldt forsætisráðherra landsins skipaði nýjan menningarmálaráðherra, í óþökk menningarelítunnar, sem lét heldur betur í sér heyra. En Cecilia Stegö Chilo var einungis búin að vera ráðherra menningarmála í 10 daga þegar hún neyddist til að segja af sér. Í þessum stutta ráðherradómi var hún kjöldregin fyrir að hafa ekki greitt afnotagjöld af sænska ríkissjónvarpinu í 16 ár.
Menningin blómstrar við skort á menningarpólitík
Ólafur Stephensen
29/11 2006
Menningin blómstrar á Íslandi. Það er sama hvert litið er; í leiklist, kvikmyndum, bókmenntum, tónlist og myndlist er gróskan og fjölbreytnin meiri en áður hefur þekkzt. Íslenzkt menningarlíf er alþjóðavæddara en nokkru sinni fyrr. Allir eru að skapa list til útflutnings, allt frá bílskúrsböndum til Þjóðleikhússins. Er þetta af því að rekin hafi verið árangursrík menningarpólitík? Sennilega ekki.
Þegar menningarbaráttan geisar
29/11 2006
Það er ekkert nýtt í því að menningarpólitík sé jafnframt menningarbarátta. En í Danmörku hefur sú staðreynd fengið nýja þýðingu og orðið eitt af aðalmálunum eftir þingkosningarnar árið 2001 þegar Sósíaldemókrataflokkurinn beið niðurlægjandi ósigur fyrir Anders Fogh Rasmussen sem gat myndað sína borgaralegu og frjálslyndu VK-ríkisstjórn Vinstriflokksins og Íhaldsflokksins með stuðningi Danska þjóðarflokksins.
Deilt um nýtt menningarhús á Álandseyjum
Nina Fellman
29/11 2006
Á að gera stórátak í menningarmálum á Álandseyjum - eða hvað? Biðtími er runninn upp fyrir menningarlífið - eða öllu heldur tími eftirvæntingar. Eftir margra ára hik, greiningar, samkeppnir um útlit og innréttingar og útrunna fresti fyrir pólitíska ákvörðun, hefur álenska þingið loksins samþykkt að reist verði stórt ráðstefnu- og menningarhús í miðborg Mariuhafnar, höfuðstað eyjanna.
Menningin mikilvæg fyrir efnahagslífið
Astrid Söderbergh Widding - Professor vid Stockholms Universitet, Filmvetenskapliga institutionen
29/11 2006
Eftir Astrid Söderbergh Widding, prófessor við kvikmyndastofnun háskólans í Stokkhólmi. Nýtt skipulag í norrænu menningarsamstarfi var innleitt líkt og í skjóli myrkurs, því engin umræða eða umfjöllun hefur verið um breytingarnar í fjölmiðlum. Þögnin er óþægileg, því hún sýnir að menningin virðast ávallt lenda í skammarkrók opinberrar umræðu. Sem er í engu samræmi við raunveruleikann eins og bent er á í nýrri skýrslu frá Evrópusambandinu.
Ódýrt áfengi skilur eftir sig ljót spor
Markku Heikkilä
24/10 2006
Það er engin goðsögn að Finnar þoli ekki áfengi. Allt síðan gjöldin á áfengi voru lækkuð mjög mikið árið 2004 hefur neysla áfengra drykkja í Finnlandi aukist gríðarlega og samfara neyslunni tjónið sem drykkjan hefur í för með sér. Það bitnar fyrst og fremst á fjölskyldum sem minna mega sín, síðast og ekki síst þar sem finnskt velferðarsamfélag skiptist í æ ríkara mæli í meirihluta þeirra sem gengur allt í haginn og hinn sundraðan minnihluta.
Baráttan fyrir velferð í Danmörku hefur áhrif á kjósendur
24/10 2006
Stjórnmál í Danmörku eru að taka breytingum. Skoðanakannanir sýna að Anders Fogh Rasmussen forsætisráðherra og ríkisstjórnin ásamt stuðningsflokknum Danska þjóðarflokknum missi fylgi en fylgi stjórnarandstöðunnar með Sósíaldemókrataflokkinn í broddi fylkingar fari vaxandi. Framgang sinn á Sósíaldemókrataflokkurinn því að þakka að flokkurinn er aftur að ná tökum á velferðarpólitíkinni og þar með má búast við að brátt skapist á ný „hefðbundnara ástand“ í dönskum stjórnmálum. Sögulega séð hefur það verið afar óvenjulegt að Anders Fogh Rasmussen, sem formaður hins borgaralega og frjálslynda Vinstriflokks, skuli í allnokkur ár hafa getað eignað flokknum velferðarmálin. Erlendum stjórnmálaskýrendum sést oft yfir þá staðreynd.
Norræna velferðarkerfið stendur frammi fyrir þremur vandamálum
Silje Asplund Hole - Ukebrevet Mandag Morgen
24/10 2006
Í rannsóknarverkefni Norrænu ráðherranefndarinnar um velferð er komist að þeirri niðurstöðu að við búum við norrænt velferðarkerfi sem byggir á sameiginlegum gildum, þrátt fyrir að löndin reki mismunandi velferðarpólitík á ýmsum sviðum. Sameiginlegu gildin eru augljós þegar við berum Norðurlönd saman við önnur lönd Evrópu og OECD.
Norræna velferðarmódelið yfirgefið?
Ólafur Stephensen
24/10 2006
Íslenzka efnahagsundrið hefur á undanförnum árum skilað Íslendingum miklum kjarabótum. Allir hafa það betra en fyrir tíu árum og ríkidæmi Íslendinga fer ekki framhjá neinum. En misskipting tekna og eigna eykst engu að síður. Afmarkaðir hópar hafa orðið útundan í góðærinu og sumir halda því fram að Ísland sé á hraðri siglingu í burtu frá hinu skandinavíska velferðarmódeli.
Grænland: Örari þróun – minni meðferð
Gert Mulvad
24/10 2006
Velferð snýst um félagslegt og efnahagslegt öryggi borgaranna. Eigi börnin að leggja sitt af mörkum til að tryggja meiri velferð fyrir alla í Grænlandi í framtíðinni, er forsendan að þau kynnist velferð og öryggi í uppvexti sínum auk þess sem þeim sé tryggð góð heilsa. Það verður að leggja áherslu á uppvöxtinn í fjölskyldunni og framboð samfélagsins á barnagæslu, þróun og menntun á næstu áratugum. Hin hraða þróun í Grænlandi þar sem fjölskyldugerðin, vinnumarkaður og efnahagur hefur tekið miklum breytingum, hefur skapað þörf fyrir félagslegt kerfi sem virkar vel við að vinna upp það tap sem fylgt hefur þróun síðustu áratuga.