Elin Lindell

Nýtt systkini, stjúppabbi sem er að deyja og raunir hins innhverfa persónuleika á tímum úthverfunnar. Þetta er kaflabók í hæsta gæðaflokki, skrifuð af miklu öryggi. Þótt Elin Lindell fjalli hér um erfiða og afdrifaríka atburði verður frásögnin aldrei angurvær. Þess í stað fær lesandinn á tilfinninguna að hann hlýði milliliðalaust á samtöl sem eru jafn skrautleg og í raunveruleikanum. 

Á meðal fullorðnu persónanna sem við kynnumst eru Nonna, sem geymir myndir af öllum fyrrverandi kærustum sínum á klósettinu af því að „þar á skítur að vera“, pabbi sem getur ekki setið á móti akstursstefnu í jarðlestinni án þess að kaldsvitna og verða flökurt, og mamma sem reynir að sinna bæði ungbarni og átta ára barni í tilvistarkreppu. Í Jenka og jag („Jenka og ég“, hefur ekki komið út á íslensku) færir Lindell okkur heilsteypta frásögn þar sem barnið er ávarpað en um leið er athyglinni beint að eiginleikum í fari fullorðna fólksins, sem reynir svo innilega að vera skilningsríkt og eftirlátssamt að börnin geta ómögulega tekið það alvarlega. Úr verður bók sem er virkilega skemmtileg og full af að því er virðist fyrirhafnarlausri fyndni. Hláturinn sprettur eðlilega fram sem viðbragð við óvæntum vendingum í hugsunum Uno, sögumannsins. Uno hugsar nefnilega margt og mikið en kemur orðunum ekki út, sem reynist snúið í heimi þar sem stöðugt þarf að svara með tali. Gegnum Uno sýnir Lindell hvernig litið er á fólk sem ekki heyrist í. Að vera þögull jafngildir því að vera skrýtinn.  

En á biðstofu dauðans, sem sagt líknardeildinni, hleypa Uno og vinur hans ímyndunaraflinu inn og veita því sess í leik raunveruleikans. Það er klókt af Lindell að staðsetja leikinn og ímyndunaraflið einmitt þar. Er hið fljótandi rými milli lífs og dauða ekki einmitt staðurinn til að sá efa um hvað er í þykjustunni og hvað í alvöru?  

Með Jenka tekst Uno að hleypa rödd sinni út og verða sá sem hann getur verið, sá sem hann vill vera. Lindell lætur Uno þó vera sjálfum sér samkvæman; honum gengur áfram illa að tjá sig með orðum í félagsskap annarra en Jenka. Reyndar er hann svo líkur sjálfum sér í öllu öðru samhengi, alls staðar þar sem hin verndandi ákefð Jenka knýr hann ekki áfram, að hin fullorðnu í kringum hann eru sannfærð um að Jenka sé aðeins ímyndaður vinur. Ímyndaður vinur sem hinn einmana Uno hafi sært fram á göngum spítalans. Höfundinum tekst meira að segja að láta lesandann efast um það í dálitla stund að Jenka sé til í raun og veru.  

Lindell skrifar persónur sínar á svo eðlilegan hátt að lesandinn veit að hann hefur hitt þær allar með einum eða öðrum hætti, í einni eða annarri mynd. Myndlýsingar hennar endurspegla hversdagsleikann og í þeim býr öryggi sem víkkar út kímnina í bókinni.  

Jenka och jag er stórfengleg kaflabók sem þorir að takast á við erfið viðfangsefni og gerir það án þess að kæfa lesandann í sorg og sút.  

Elin Lindell (f. 1981) er rithöfundur og myndhöfundur. Fyrsta verk hennar, barnabókin Stora syndboken (ásamt Lisa Bjärbo) kom út 2006 og síðan hefur hún samið um tuttugu bækur, ýmist ein eða í félagi við aðra. Bókin Världens sämsta syster hlaut Nils Holgersson-verðlaunin 2024 og auk þess hefur Lindell verið tilnefnd til ýmissa sænskra bókmenntaverðlauna.