Norrænir ráðherrar jafnréttismála og réttinda hinsegin fólks: Við heitum því að hverfa aldrei til baka

27.11.24 | Fréttir
Ljósmyndari
Andreas Omvik
Með samnorrænu átaki 2025-2027 munu ríkisstjórnir Norðurlandanna standa vörð um þann árangur sem hefur náðst í kynjajafnrétti og réttindum hinsegin fólks og um leið vinna að því að halda baráttunni áfram. Þessu lofa norrænu ráðherrar jafnréttismála og réttindum hinsegin fólks sem hafa samþykkt yfirlýsingu þess efnis og hafið samstarf með stofnuninni Bill & Melinda Gates Foundation.

Síðastliðin 50 ár hefur ötul vinna aðgerðasinna og stefnumótenda gert Norðurlönd að því svæði heims þar sem kynjajafnrétti er hvað mest. En þrátt fyrir að Norðurlönd hafi staðið sig vel í að hlúa að fjölbreyttum og inngildandi samfélögum með kynjajafnrétti eru áskoranirnar enn margar.

Rétt annars staðar í heiminum eru kynbundið ofbeldi, efnahagslegt ójafnrétti kynjanna og skaðlegar staðalímyndir kynjanna enn viðvarandi. Viðvarandi vandamál hafa áhrif á bæði karla og konur og LGBTI-samfélagið verður hlutfallslega fyrir meiri mismunun og ofbeldi.

Á undanförnum árum hafa kynjajafnrétti og jöfn réttindi LGBTI-fólks í auknum mæli orðið að pólitísku bitbeini. Og á mörgum stöðum eru þau réttindi kvenna og vernd LGBTI-samfélagsins sem áunnust með mikilli baráttu nú dregin í efa eða jafnvel dregin til baka.

Ríkisstjórnir Norðurlanda lofa að vinna áfram að framförum

Norrænir ráðherrar jafnréttismála og málefna LGBTI-fólks hafa miklar áhyggjur af þessari afturför og auknu andstöðu við kynjajafnrétti og jöfn réttindi LGBTI-fólks, bæði á heimsvísu og á Norðurlöndum.

Til að snúa þessari þróun við kalla ríkisstjórnir Norðurlandanna nú eftir endurnýjaðri alþjóðlegri skuldbindingu með samnorrænni yfirlýsingu:

Við heitum því að standa vörð um þann árangur sem þegar hefur náðst fyrir kynjajafnrétti og jöfnum réttindum hinsegin fólks, að hverfa aldrei til baka og halda baráttunni áfram. 

Við munum leitast við að mynda samstarf við fjölbreytta aðila til að efla alþjóðlegar óskir um áframhaldandi framfarir, hlusta á og læra af öðrum og standa vörð um kynjajafnrétti og jöfn réttindi hinsegin fólks. Við skorum á öll sem kalla eftir framförum að ganga til liðs við okkur.

- Úr yfirlýsingunni „Pushing for Progress“ sem var samþykkt 27. nóvember 2024

Norrænir ráðherrar jafnréttismála og réttindum hinsegin fólks hittust 27. nóvember 2024 í Stokkhólmi til að ræða aukna andstöðu gegn kynjajafnrétti og jöfnum réttindum á heimsvísu – og þörfina fyrir samnorræn viðbrögð.

Formennska Svíþjóðar í Norrænu ráðherranefndinni 2024 telur Norðurlöndin hafa öfluga rödd á alþjóðavettvangi:

Með norrænu samstarfi tryggjum við að kynjajafnrétti fái sinn rétta sess í hjarta hinnar alþjóðlegu umræðu. Við trúum því staðfastlega að lausnir við alþjóðlegum áskorunum sé að finna í samstarfi við aðra sem trúa á framfarir.

Norðurlöndin skuldbinda sig til að halda á lofti alþjóðarömmum sem stuðla að jöfnum rétti kvenna og stúlkna, kynjajafnrétti, kynheilbrigði og barneignaréttindum og jöfnum réttindum hinsegin fólks. Halda verður kynjajafnrétti í heiðri á öllum vígvöllum og á öllum málefnasviðum samfélagsins.

- Paulina Brandberg, ráðherra jafnréttismála og vinnumarkaðar í Svíþjóð

Öflugt samstarf hafið

Á fundi norrænu ráðherranna í Stokkhólmi 27. nóvember hittu ráðherrarnir stjórnanda fjölskylduáætlana hjá Bill & Melinda Gates Foundation, Aparajita Ramakrishnan, og ræddu þau sameiginlegar áskoranir, lausnir og komandi samstarf. 

Saman skuldbinda ríkisstjórnir Norðurlandanna og Bill & Melinda Gates Foundation sig til að ýta á framfarir fyrir réttlátu samfélagi á heimsvísu.  

 

Norræna ráðherranefndin um kynjajafnrétti og réttindum hinsegin fólks mun saman með Bill & Melinda Gates Foundation verja 20 milljónum danska kr. í verkefni tengd jafnrétti á tímabilinu 2025-2027 og saman vinna að öflugu bandalagi um kynjajafnrétti, kyn- og frjósemisheilsu og réttindi almennt. 

Þessi yfirlýsing er gott dæmi um staðfasta forystu Norðurlanda í málefnum kynjajafnréttis og kyn- og frjósemisréttinda. Hún er sett fram á tímum misréttis, sem krefst viðbragða alþjóðasamfélagsins svo standa megi vörð um þann árangur sem þegar hefur náðst og flýta fyrir framförum. Það er öllum til heilla að konur og stúlkur geti sett eigið heilbrigði og vellíðan í forgang, aflað tekna og ráðstafað þeim sjálfar, ákveðið hvort eða hvenær þær vilja eignast börn og verið leiðtogar í samfélögum sínum

- Aparajita Ramakrishnan, stjórnandi fjölskylduáætlana, Bill & Melinda Gates Foundation

Aparajita Ramakrishnan, Director of Family Planning, Bill & Melinda Gates Foundation adresses the ministers

Ljósmyndari
norden.org

Aparajita Ramakrishnan, Director of Family Planning, Bill & Melinda Gates Foundation adresses the ministers

Á fundinum í Stokkhólmi 27. nóvember 2024 funduðu norrænir ráðherrar jafnréttismála og réttindum hinsegin fólks með jafnréttisráðherrum Eystrasaltsríkjanna til að ræða um leiðir til að fyrirbyggja og draga úr kynbundnu ofbeldi.