Samþykktir fyrir Kvikmyndaverðlaun Norðurlandaráðs

Nordiska rådets session
Ljósmyndari
Johannes Jansson/norden.org
Samþykktirnar taka gildi 1. janúar 2016 og falla þá úr gildi samþykktirnar frá 2003 með breytingum frá 2007, 2009 og 2011.

Markmið verðlauna Norðurlandaráðs er að auka áhuga á menningarsamkennd og umhverfissamstarfi Norðurlanda og að veita viðurkenningu fyrir framúrskarandi starf á sviði lista og umhverfismála. Verðlaunin eiga að stuðla að því að vekja athygli á samstarfi Norðurlanda og marka því stöðu.

§ 1. Almenn ákvæði

Kvikmyndaverðlaun Norðurlandaráðs voru sett á stofn árið 2003 að tillögu Norðurlandaráðs.

Samþykktirnar fyrir Kvikmyndaverðlaun Norðurlandaráðs eru mótaðar í sameiningu af Norðurlandaráði og Norrænu ráðherranefndinni.

Hefja skal viðræður um endurskoðun samþykktanna ef annað hvort Norðurlandaráð eða Norræna ráðherranefndin óska eftir því.

Fella skal samþykktirnar úr gildi, og þar með Kvikmyndaverðlaun Norðurlandaráðs, ef Norðurlandaráð og Norræna ráðherranefndin komast að samkomulagi um það.

Norræna ráðherranefndin fjármagnar starfsemina undir liðnum norrænt menningarsamstarf. Upphæð Kvikmyndaverðlauna Norðurlandaráðs er ákveðin í tengslum við umfjöllun um fjárhagsáætlunina.

Norræna ráðherranefndin hefur umsjón með verðlaununum. Norræna ráðherranefndin getur gert samning við þriðja aðila um að sinna skrifstofuhlutverki fyrir verðlaunin (skrifstofa verðlaunanna).

§ 2. Verkið sem verðlaunað er

Verðlaunin eru veitt fyrir kvikmynd sem telst vera framleidd á Norðurlöndum og sem er að minnsta kosti 72 mínútur að lengd.

Kvikmyndir sem tilnefndar eru eiga að vera í háum listrænum gæðaflokki og ná að flétta hina ýmsu þætti kvikmyndalistarinnar í eitt heilsteypt verk.

Kvikmyndin þarf að hafa verið frumsýnd á síðastliðnu tímabili, frá 1. júlí til 30. júní, það er að segja að frumsýningin hafi átt sér stað á tímabilinu frá 1. júlí til 31. desember árið fyrir verðlaunaafhendinguna eða 1. janúar til 30. júní árið sem verðlaunin eru afhent.

Með kvikmyndum sem framleiddar er á Norðurlöndum er átt við myndir sem sem landsbundnu kvikmyndastofnanirnar/-sjóðirnir (eða samsvarandi aðilar á Grænlandi, Færeyjum eða Álandseyjum) viðurkenna að séu danskar, finnskar, íslenskar, norskar, sænskar, færeyskar, grænlenskar eða álenskar. Með viðurkenndum kvikmyndum er átt við myndir sem uppfylla kröfur um stuðning frá viðkomandi kvikmyndastofnun/-sjóði.

Aðalframleiðandi kvikmyndarinnar skal vera norrænn, það er að segja að hann verður að hafa höfuðstöðvar í Danmörku, Finnlandi, á Íslandi, í Noregi, Svíþjóð, á Grænlandi, Álandseyjum eða í Færeyjum.

Verðlaunin skiptast jafnt milli handritshöfundar, leikstjóra og framleiðanda myndarinnar.

Finnsk, norsk eða sænsk kvikmynd sem tekin er upp er á samísku telst vera norræn framleiðsla ef hún uppfyllir önnur skilyrði um Kvikmyndaverðlaun Norðurlandaráðs.

Tilnefndar kvikmyndir eiga helst að vera á norrænu tungumáli.

Tilkynnt er um verðlaunahafann og verðlaunin afhent einu sinni á ári í tengslum við viðburð sem Norðurlandaráð velur.

Norðurlandaráð þarf að tilkynna skrifstofu verðlaunanna í síðasta lagi í upphafi árs hvar og hvenær eigi að afhenda verðlaunin.

Í síðasta lagi þremur vikum fyrir afhendingu verðlaunanna þarf norræna dómnefndin að tilkynna framkvæmdastjóra Norðurlandaráðs um ákvörðun sína og rökstuðning.

§ 3. Landsbundnu dómnefndirnar og norræna dómnefndin

Í tengslum við Kvikmyndaverðlaun Norðurlandaráðs eru starfræktar landsbundnar dómnefndir í Danmörku, Finnlandi, Íslandi, Noregi og Svíþjóð. Jafnframt er starfandi norræn dómnefnd.

Eftir að hafa leitað umsagnar Norðurlandaráðs og skrifstofu verðlaunanna tekur Norræna ráðherranefndin saman handbók um umsjón verðlaunanna. Í því sambandi eru meðal annars settar reglur um eftirfarandi:

  • Starfsemi dómnefnda
  • Árlega dagskrá verðlaunanna
  • Reglur um atkvæðagreiðslu
  • Greiðslur til dómnefndarmanna

 

Landsbundnu dómnefndirnar

Landsbundnar dómnefndir í hverju landi tilnefna til verðlaunanna. Í hverri dómnefnd eru þrír aðalmenn.

Aðalmenn og varamenn í landsbundnu dómnefndunum eru skipaðir af Norrænu ráðherranefndinni (af framkvæmdastjóranum) eftir tillögu menningarmálaráðuneytisins í hverju landi. Þeir sitja í fjögur ár með möguleika á framlengingu í fjögur ár til viðbótar. Um leið skipa menningarmálaráðherrarnir formann hverrar hinna landsbundnu dómnefndar sem jafnframt verður meðlimur norrænu dómnefndarinnar. Aðal- og varamönnum er skipt út samkvæmt ákveðnu kerfi sem lýst er í fylgiskjali tvö með handbókinni.

Hægt er að skipa aðal- og varamenn sem setið hafa í tvö fjögurra ára tímabil að nýju eftir fjögurra ára ára hlé.

Tilnefna má eitt verk frá Færeyjum, Grænlandi, Álandseyjum og samíska tungumálasvæðinu. Þau verk eru tilnefnd af kvikmyndastofnun/-sjóði eða samsvarandi aðila í hverju landi/svæði. Fulltrúi viðkomandi kvikmyndastofnunar/-sjóðs eða samsvarandi aðila er skipaður tímabundið í dómnefndina. Yfirvöld menningarmála á hverjum stað tilkynna Norrænu ráðherranefndinni hvern eigi að skipa sem tímabundinn meðlim. Tímabundnu meðlimirnir taka þátt í starfi nefndanna á sama hátt og aðrir aðalmenn.

Nefndarmenn eiga að hafa sérfræðiþekkingu á kvikmyndum síns lands og eins og hægt er einnig á kvikmyndum annarra norrænna landa.

Tilnefningarferli

Hver landsbundin dómnefnd getur tilnefnt að hámark eina (1) mynd. Einnig er hægt að tilnefna eitt verk til viðbótar frá Færeyjum, eitt frá Grænlandi, eitt frá Álandseyjum og eitt frá samíska málsvæðinu.

Tilnefningarnar þurfa að hafa verið lagðar fram í síðasta lagi fjórum mánuðum áður en verðlaununum er úthlutað. Dómnefndirnar hafa þagnarskyldu um hvaða verk eru tilnefnd allt þar til tilkynnt er um þau opinberlega.

 

Norræna dómnefndin

Norræna dómnefndin velur verðlaunahafann á grundvelli tilnefninganna frá landsbundnu dómnefndunum.

Í norrænu dómnefndinni eru allt að ellefu meðlimir og eru það formenn landsbundnu dómnefndanna frá Danmörku, Finnlandi, Íslandi, Noregi og Svíþjóð og þeir tímabundnu meðlimir sem skipaðir hafa verið frá Grænlandi, Færeyjum, Álandseyjum og samíska málsvæðinu.

Norræna dómnefndin nýtur aðstoðar Norrænu ráðherranefndarinnar eða þriðja aðila sem Norræna ráðherranefndin hefur samið við. Skrifstofa Kvikmyndaverðlaunanna getur á hverju ári bætt við tveimur nefndarmönnum, það er að segja framkvæmdastjóra Norræna kvikmynda- og sjónvarpssjóðsins, sem þá er ætlað að skoða málin frá norrænum sjónarhóli, og aðila úr kvikmyndageiranum sem nýtur alþjóðlegrar viðurkenningar, til að alþjóðlegt sjónarhorn komist að og til að verðlaunin fái athygli á alþjóðavettvangi. Alþjóðlegur fulltrúi í dómnefndinni skal skipaður af Norræna kvikmynda- og sjónvarpssjóðnum til eins árs.

Norræna dómnefndin ákveður hvenær og hvernig tilkynnt er um tilnefningarnar.

Nefndarmönnum í hvort tveggja landsbundnu dómnefndunum og norrænu dómnefndinni er skylt að tilkynna um vanhæfi í tengslum við mat á tilteknum verkum. Ef nefndarmaður telst vanhæfur má viðkomandi ekki taka þátt í umfjöllun og mati á því verki eða verkum sem um ræðir. Ef ágreiningur kemur upp um mat á vanhæfi úrskurðar formaður eða varaformaður í málinu.

Ákvarðanir landsbundnu dómnefndanna um tilnefningar og ákvarðanir norrænu dómnefndarinnar um verðlaunahafann eru endanlegar og er ekki hægt að áfrýja þeim til neins hærra stigs.

§ 4. Starf norrænu dómnefndarinnar

Nefndarmenn skiptast á að fara með formennsku og varaformennsku í norrænu dómnefndinni í þeirri röð sem lýst er í handbókinni.

Norræna dómnefndin er ákvörðunarhæf þegar að minnsta kosti einn fulltrúi frá hverju þátttökulandi og þeir tímabundnu nefndarmenn frá Grænlandi, Færeyjum, Álandseyjum og samíska málsvæðinu sem skipaðir hafa verið hverju sinni eru til staðar.

Dómnefndin nýtur aðstoðar þess aðila sem Norræna ráðherranefndin hefur fengið til að gegna skrifstofuhlutverki.

Ef skipaður hefur verið alþjóðlegur nefndarmaður er viðkomandi sjálfkrafa formaður nefndarinnar það ár sem hún eða hann starfar í nefndinni.

Í undantekningartilfellum þegar nefndarmaður getur ekki verið sjálfur til staðar er hægt að veita hinum fulltrúa landsins umboð eða taka þátt með hjálp fjarskiptatækni.

Ákvarðanir norrænu dómnefndarinnar eru teknar með einföldum meirihluta. Við val á verðlaunahafa er fylgt sérstökum sérstökum reglum sem lýst er í handbókinni í kafla um atkvæðagreiðslur. Hver meðlimur hefur eitt atkvæði. Ef atkvæði er jöfn ræður atkvæði formannsins úrslitum.

Norræna dómnefndin er bundin þagnarskyldu um hvaða verk hefur verið valið þangað til ákvörðunin er gerð opinber.

Norræna dómnefndin fundar að jafnaði einu sinni á ári. Skráð er fundargerð um fundi nefndarinnar.

§ 5. Umsjón og fjármál

Norræna ráðherranefndin getur gert samning við þriðja aðila um að sinna skrifstofustörfum vegna verðlaunanna. Skrifstofan hefur meðal annars með höndum umsýslu verðlaunanna og aðstoðar dómnefndirnar. Verkefnum skrifstofu verðlaunanna og fleiru sem því tengist er lýst í handbókinni.

Fjárhagsár starfseminnar fylgir almanaksárinu.

Skýrslugjöf og umsýsla með fjármagni skal fylgja reglum Norrænu ráðherranefndarinnar um fjárhagsáætlanir, meðferð fjár, bókhald og endurskoðun og vera í samræmi við aðrar ákvarðanir Norrænu ráðherranefndarinnar.

Þóknun til nefndarmanna greiðist samkvæmt ákvörðun Norrænu ráðherranefndinnar. Þær upphæðir sem gilda hverju sinni koma fram í handbókinni.